Chào mọi người! Hôm nay, chúng ta sẽ cùng nhau “mổ xẻ” một chủ đề vô cùng quan trọng trong việc chăm sóc da, đặc biệt là trong thời tiết nắng nóng như ở Việt Nam: cách lựa chọn kem chống nắng phù hợp. Mình biết rằng việc đứng trước “rừng” các loại kem chống nắng với đủ chỉ số, thương hiệu và công dụng khác nhau có thể khiến nhiều bạn cảm thấy bối rối. Đừng lo lắng nhé, mình ở đây để giúp các bạn gỡ rối và tìm ra “người bạn đồng hành” hoàn hảo cho làn da của mình!
Tại sao kem chống nắng lại quan trọng đến vậy?

Trước khi đi vào chi tiết cách lựa chọn, mình muốn nhấn mạnh lại tầm quan trọng của việc sử dụng kem chống nắng hàng ngày. Ánh nắng mặt trời chứa đựng các tia UV (tia cực tím) bao gồm UVA và UVB, gây ra rất nhiều tác hại cho làn da mà có lẽ nhiều bạn chưa thực sự để ý:
- Gây cháy nắng: Đây là tác hại dễ thấy nhất, khiến da bị đỏ rát, phồng rộp và bong tróc. Chắc hẳn ai trong chúng ta cũng đã từng trải qua cảm giác khó chịu này rồi đúng không?
- Lão hóa da sớm: Tia UVA có khả năng xuyên sâu vào lớp hạ bì, phá hủy collagen và elastin, dẫn đến tình trạng da nhăn nheo, chảy xệ, xuất hiện các đốm nâu, tàn nhang. Mình đã từng nghe một câu nói rất hay: “Kem chống nắng là kem dưỡng ẩm tốt nhất cho tuổi trẻ của bạn”.
- Tăng nguy cơ ung thư da: Đây là tác hại nghiêm trọng nhất của việc tiếp xúc quá nhiều với tia UV. Việc sử dụng kem chống nắng thường xuyên đã được chứng minh là giúp giảm đáng kể nguy cơ mắc các bệnh ung thư da.
Vậy nên, dù trời nắng hay râm mát, dù bạn ở trong nhà hay ra ngoài, việc sử dụng kem chống nắng vẫn là một bước không thể thiếu trong quy trình chăm sóc da hàng ngày.
Giải mã các chỉ số và thuật ngữ thường gặp trên kem chống nắng
Để có thể lựa chọn được loại kem chống nắng phù hợp, chúng ta cần hiểu rõ ý nghĩa của các chỉ số và thuật ngữ thường được in trên bao bì sản phẩm:
SPF (Sun Protection Factor)
Đây là chỉ số đo khả năng bảo vệ da khỏi tia UVB, loại tia gây ra cháy nắng. Chỉ số SPF càng cao thì khả năng bảo vệ càng tốt. Ví dụ:
- SPF 15: Chặn được khoảng 93% tia UVB.
- SPF 30: Chặn được khoảng 97% tia UVB.
- SPF 50: Chặn được khoảng 98% tia UVB.
Tuy nhiên, không có loại kem chống nắng nào có thể bảo vệ da 100% khỏi tia UVB. Các bạn nên chọn kem chống nắng có chỉ số SPF từ 30 trở lên để đảm bảo hiệu quả bảo vệ tốt nhất. Mình thường dùng loại SPF 30 cho những ngày ở nhà hoặc đi làm văn phòng, còn khi đi biển hoặc hoạt động ngoài trời nhiều thì sẽ dùng loại SPF 50.
Broad Spectrum (Phổ rộng)
Thuật ngữ này cho biết kem chống nắng có khả năng bảo vệ da khỏi cả tia UVA và UVB. Tia UVA cũng gây hại không kém, là nguyên nhân chính gây ra lão hóa da sớm. Vì vậy, hãy luôn ưu tiên lựa chọn các loại kem chống nắng có ghi rõ “Broad Spectrum” trên bao bì nhé.
PA++++
Đây là hệ thống đánh giá khả năng bảo vệ da khỏi tia UVA, thường thấy trên các sản phẩm kem chống nắng của Nhật Bản và Hàn Quốc. Chữ “PA” là viết tắt của “Protection Grade of UVA”. Số lượng dấu “+” càng nhiều thì khả năng bảo vệ càng cao:
- PA+: Bảo vệ da khỏi tia UVA ở mức thấp.
- PA++: Bảo vệ da khỏi tia UVA ở mức trung bình.
- PA+++: Bảo vệ da khỏi tia UVA ở mức khá.
- PA++++: Bảo vệ da khỏi tia UVA ở mức rất cao.
Nếu bạn thường xuyên phải tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, đặc biệt là trong khoảng thời gian từ 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều, thì nên chọn kem chống nắng có chỉ số PA+++ hoặc PA++++.
Water Resistant (Khả năng chống nước)
Thuật ngữ này cho biết kem chống nắng có khả năng giữ được trên da trong một khoảng thời gian nhất định khi bạn tiếp xúc với nước hoặc đổ mồ hôi. Tuy nhiên, không có loại kem chống nắng nào có khả năng chống nước tuyệt đối. Các bạn vẫn cần thoa lại kem sau mỗi 40-80 phút khi bơi lội hoặc đổ mồ hôi nhiều.
Mình có một kỷ niệm “nhớ đời” khi đi biển mà quên thoa lại kem chống nắng sau khi xuống nước. Kết quả là lưng mình bị cháy nắng rát bỏng mấy ngày liền. Từ đó, mình luôn nhớ mang theo kem chống nắng và thoa lại thường xuyên khi tham gia các hoạt động dưới nước.
Cách chọn kem chống nắng phù hợp với từng loại da

Mỗi loại da sẽ có những đặc điểm và nhu cầu khác nhau, vì vậy việc lựa chọn kem chống nắng cũng cần được điều chỉnh cho phù hợp:
Da dầu
Với làn da dầu, các bạn nên ưu tiên các loại kem chống nắng có kết cấu mỏng nhẹ, không gây bết dính và không làm tắc nghẽn lỗ chân lông (non-comedogenic). Các dạng gel, lotion hoặc fluid sẽ là lựa chọn lý tưởng. Hãy tìm kiếm các sản phẩm có chứa các thành phần kiềm dầu như silica hoặc niacinamide.
Mình có một cô bạn da dầu và bạn ấy rất “khổ sở” trong việc tìm kem chống nắng phù hợp. Hầu hết các loại kem bạn ấy dùng đều khiến da bị bí tắc và nổi mụn. Sau khi được mình giới thiệu một loại kem chống nắng dạng gel có khả năng kiềm dầu tốt, da bạn ấy đã cải thiện đáng kể.
Da khô
Ngược lại, da khô cần các loại kem chống nắng có khả năng dưỡng ẩm cao để tránh tình trạng da bị khô căng, bong tróc. Các dạng kem (cream) hoặc lotion có chứa các thành phần dưỡng ẩm như hyaluronic acid, glycerin, hoặc các loại dầu tự nhiên (jojoba oil, avocado oil…) sẽ là lựa chọn tốt.
Bản thân mình cũng có làn da khô, đặc biệt là vào mùa đông. Mình thường chọn các loại kem chống nắng có kết cấu kem đặc và chứa nhiều thành phần dưỡng ẩm để da luôn được mềm mại và đủ ẩm.
Da hỗn hợp
Với làn da hỗn hợp, bạn có thể sử dụng các loại kem chống nắng dạng lotion hoặc gel có kết cấu mỏng nhẹ. Nếu da bạn có vùng chữ T đổ dầu nhiều, bạn có thể sử dụng thêm kem lót kiềm dầu ở vùng này trước khi thoa kem chống nắng.
Da nhạy cảm
Da nhạy cảm rất dễ bị kích ứng bởi các thành phần hóa học trong kem chống nắng. Vì vậy, các bạn nên ưu tiên các loại kem chống nắng vật lý (mineral sunscreen) có chứa zinc oxide và titanium dioxide. Đây là những thành phần lành tính, ít gây kích ứng và tạo một lớp màng bảo vệ da khỏi tia UV. Hãy tránh các sản phẩm có chứa hương liệu và cồn.
Mình có một người bạn da rất nhạy cảm, chỉ cần dùng sai một sản phẩm là da sẽ bị mẩn đỏ và ngứa ngay. Từ khi chuyển sang dùng kem chống nắng vật lý, da bạn ấy đã ổn định hơn rất nhiều.
Da mụn
Tương tự như da dầu, da mụn cũng cần các loại kem chống nắng có kết cấu mỏng nhẹ, không gây bết dính và không làm tắc nghẽn lỗ chân lông (non-comedogenic). Hãy tìm kiếm các sản phẩm có chứa các thành phần kháng viêm, làm dịu da như tea tree oil hoặc centella asiatica. Tránh các loại kem chống nắng có chứa dầu khoáng (mineral oil) vì có thể làm tình trạng mụn trở nên nghiêm trọng hơn.
Cách chọn kem chống nắng theo nhu cầu sử dụng
Ngoài loại da, nhu cầu sử dụng cũng là một yếu tố quan trọng cần cân nhắc khi lựa chọn kem chống nắng:
Sử dụng hàng ngày
Nếu bạn chỉ sử dụng kem chống nắng cho các hoạt động hàng ngày như đi làm, đi học hoặc ở trong nhà, thì các loại kem chống nắng có chỉ số SPF 30 và PA+++ là đủ. Bạn có thể chọn các loại kem có kết cấu mỏng nhẹ, dễ thẩm thấu và có thể sử dụng như một lớp lót trang điểm.
Hoạt động ngoài trời, đi biển
Khi tham gia các hoạt động ngoài trời hoặc đi biển, bạn cần lựa chọn các loại kem chống nắng có chỉ số SPF 50 và PA++++ để đảm bảo khả năng bảo vệ da tối ưu. Hãy chọn các sản phẩm có khả năng chống nước tốt (water resistant hoặc very water resistant) và nhớ thoa lại kem sau mỗi 2-3 tiếng hoặc sau khi bơi lội, đổ mồ hôi.
Trang điểm
Nếu bạn thường xuyên trang điểm, hãy chọn các loại kem chống nắng có kết cấu mỏng nhẹ, không gây vón cục và không làm ảnh hưởng đến lớp nền trang điểm. Các dạng gel, serum hoặc fluid sẽ là lựa chọn phù hợp. Bạn cũng có thể sử dụng các loại kem chống nắng dạng xịt để dặm lại trong ngày mà không làm trôi lớp trang điểm.
Các dạng kem chống nắng phổ biến hiện nay
Trên thị trường hiện nay có rất nhiều dạng kem chống nắng khác nhau, mỗi dạng sẽ có những ưu và nhược điểm riêng:
- Kem chống nắng hóa học (Chemical Sunscreen): Hoạt động bằng cách hấp thụ tia UV và chuyển hóa chúng thành nhiệt năng vô hại. Thường có kết cấu mỏng nhẹ, dễ tán nhưng có thể gây kích ứng cho da nhạy cảm.
- Kem chống nắng vật lý (Physical/Mineral Sunscreen): Tạo một lớp màng chắn trên da, phản xạ lại tia UV. Thường chứa zinc oxide và titanium dioxide, lành tính cho da nhạy cảm nhưng có thể để lại vệt trắng trên da.
- Kem chống nắng dạng xịt (Spray Sunscreen): Tiện lợi khi sử dụng và dễ dàng thoa lên các vùng da khó tiếp cận như lưng. Tuy nhiên, cần đảm bảo xịt đủ lượng và đều khắp bề mặt da để đạt hiệu quả bảo vệ tốt nhất.
- Kem chống nắng dạng thỏi (Stick Sunscreen): Nhỏ gọn, dễ dàng mang theo và thoa lại trong ngày. Thích hợp cho việc thoa lên các vùng da nhỏ như môi, tai, mũi.
- Kem chống nắng dạng gel, serum (Gel/Serum Sunscreen): Có kết cấu mỏng nhẹ, thẩm thấu nhanh, không gây bết dính, phù hợp cho da dầu và da mụn.
- Kem chống nắng dạng kem (Cream Sunscreen): Có kết cấu đặc, khả năng dưỡng ẩm cao, phù hợp cho da khô.
Những sai lầm thường gặp khi chọn kem chống nắng

Trong quá trình tư vấn cho bạn bè và người thân, mình nhận thấy có một số sai lầm phổ biến mà nhiều người thường mắc phải khi lựa chọn kem chống nắng:
- Chỉ quan tâm đến chỉ số SPF mà bỏ qua khả năng bảo vệ khỏi tia UVA (Broad Spectrum/PA).
- Chọn kem chống nắng không phù hợp với loại da, dẫn đến tình trạng da bị bí tắc, nổi mụn hoặc khô căng, bong tróc.
- Không thoa đủ lượng kem chống nắng cần thiết. Theo các chuyên gia da liễu, bạn cần khoảng 1 đồng xu kem chống nắng cho toàn bộ khuôn mặt và cổ.
- Không thoa lại kem chống nắng sau mỗi 2-3 tiếng hoặc sau khi tiếp xúc với nước, đổ mồ hôi.
- Chỉ sử dụng kem chống nắng khi trời nắng to mà quên rằng tia UV vẫn có thể xuyên qua mây và cửa kính.
- Nghĩ rằng các sản phẩm trang điểm có chứa SPF là đủ để bảo vệ da. Lượng SPF trong các sản phẩm trang điểm thường không đủ để bảo vệ da một cách hiệu quả.
Lời khuyên từ kinh nghiệm cá nhân
Bản thân mình đã thử qua rất nhiều loại kem chống nắng khác nhau và rút ra được một vài kinh nghiệm muốn chia sẻ với các bạn:
- Không có loại kem chống nắng nào là “thần thánh” phù hợp với tất cả mọi người. Hãy thử nghiệm và tìm ra sản phẩm phù hợp nhất với làn da và nhu cầu của bạn.
- Đừng ngại đầu tư vào một sản phẩm kem chống nắng chất lượng. Đây là một trong những bước quan trọng nhất trong quy trình chăm sóc da, giúp bạn bảo vệ làn da khỏi những tác hại lâu dài của ánh nắng mặt trời.
- Hãy đọc kỹ các đánh giá và review về sản phẩm trước khi mua. Kinh nghiệm của những người đã sử dụng trước đó có thể giúp bạn đưa ra quyết định đúng đắn hơn.
- Quan trọng nhất là hãy sử dụng kem chống nắng hàng ngày và thoa đúng cách. Dù bạn có chọn được loại kem chống nắng tốt nhất mà không sử dụng đúng cách thì cũng không mang lại hiệu quả bảo vệ tối ưu.
Hy vọng những chia sẻ trên đây sẽ giúp các bạn có thêm kiến thức và tự tin hơn trong việc lựa chọn kem chống nắng phù hợp. Chúc các bạn luôn có một làn da khỏe mạnh và rạng rỡ! Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào, đừng ngần ngại để lại bình luận bên dưới nhé. Chúng ta sẽ cùng nhau trao đổi và tìm ra giải pháp tốt nhất!